Sobota, 19 czerwca 2021r. | Imieniny: Gerwazego, Protazego
Pokaż menu

Stanowisko Śląskiego Związku Gmin i Powiatów w sprawie ustawy o OSP

08 czerwca, 2021
Cementownia Rudniki - Syrus / Wikipedia / CC BY-SA 3.0 Cementownia Rudniki - Syrus / Wikipedia / CC BY-SA 3.0

Zarząd Śląskiego Związku Gmin i Powiatów, w skład którego wchodzi również gminy Rędziny, przyjął pod koniec maja stanowisko w sprawie projektu ustawy o ochotniczej straży pożarnej. Samorządy wyraziły w nim negatywną opinię w zakresie proponowanych rozwiązań dotyczących ochrony przeciwpożarowej, organizacji i zakresu działania jednostek OSP.

 

Strona rządowa przygotowała wspólnie z Państwową Strażą Pożarną projekt ustawy dotyczący funkcjonowania jednostek OSP, który przedstawiły pod koniec kwietnia. Zakłada on m.in. wprowadzenie dodatku dla strażaków ochotników w wysokości 1/14 najniższego wynagrodzenia, wypłacanego co miesiąc z puli Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA.

– Ten dodatek będzie rósł z każdym podniesieniem najniższego wynagrodzenia, a przypominam, że rząd zapowiedział, że jeszcze w tej kadencji wyniesie ono 4 tys. zł – powiedział wiceminister spraw wewnętrznych i administracji Maciej Wąsik. – Przewidujemy, że to będzie duży proces uzgadniania tych dodatków, bo ewidencja w PSP prowadzona jest od 2012 r. Zdajemy sobie sprawę, że część starszych ochotników uzyska ten dodatek na podstawie trzech świadków zweryfikowanych przez gminę, na tej podstawie komendant wyda decyzję dla zakładu emerytalnego o przyznanie dodatku – wyjaśnił

ŚZGiP pochwala dodatki, ale krytykuje inne nowości

Pod koniec maja oficjalne stanowisko w sprawie rządowej propozycji zajął zarząd Śląskiego Związku Gmin i Powiatów, do którego należy również gmina Rędziny. Według niego nowy projekt oznacza w praktyce zniszczenie systemu, który przez ostatnie lata został zbudowany i sprawdzony podczas niezliczonych lokalnych i regionalnych sytuacji kryzysowych wywołanych skutkami pogody, czy też nieszczęśliwych zdarzeń na drogach lub kolei. W takich sytuacjach na miejscu zdarzenia zwykle pierwsi są strażacy ochotnicy z jednostek funkcjonujących na obszarach gmin wiejskich oraz miejsko-wiejskich.

Związek z zadowoleniem przyjął zmianę stanowiska Rządu RP w sprawie dodatków do emerytur i rent dla strażaków ochotników biorących udział w akcjach, zawartą w projekcie ustawy i zaznaczył, że jednocześnie oczekuje przyspieszenia prac legislacyjnych w oparciu o zgłoszony w 2017 roku obywatelski projekt poparty ponad 220 tysiącami podpisów oraz przyjęty przez Senat RP projekt ustawy z grudnia 2020 roku zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zdaniem zarządu projekty powyższe w sposób bardziej korzystny określają zasady dodatków emerytalnych dla strażaków ochotników, a szybkie ich rozpatrzenie pozwoli przyznać dodatki emerytalne już od lipca 2021 roku.

Większość zapisów projektu ŚZGiP ocenia jednak negatywnie. Szczegóły przedstawiamy poniżej.

Zgodnie z propozycją przedstawioną w omawianym projekcie ustawy z dn. 26 kwietnia br. w zakresie świadczenia ratowniczego, przysługiwałoby ono dopiero po 25 latach udziału w działaniach ratowniczych i osiągnięciu wieku emerytalnego oraz byłoby warunkowane uzyskaniem przez strażaka oświadczenia 3 świadków, potwierdzających fakt uczestnictwa w akcjach ratowniczych, co po latach w wielu wypadkach będzie niemożliwe do spełnienia.

JRG OSP a OSP

Art. 2 ustawy przewiduje, że ochotnicze straże pożarne, które utworzą jednostki ratowniczo-gaśnicze OSP zwane dalej „JRG OSP” będą jednostkami ochrony przeciwpożarowej. Pozostałe OSP, które nie utworzą JRG OSP przestaną być jednostkami ochrony przeciwpożarowej i nie będą miały prawa udziału w działaniach ratowniczo-gaśniczych, a tym samym utracą wszelkie uprawnienia strażaków, wynikające z dotychczasowych przepisów ustawy o ochronie przeciwpożarowej. OSP, które nie zostaną jednostkami ochrony przeciwpożarowej stracą możliwość finansowania w zakresie zapewnienia gotowości bojowej, oraz gwarancji  szkolenia. Utracą wszystkie uprawnienia i przywileje przysługujące ratownikom OSP.

Gmina nie będzie miała podstaw prawnych do finansowania tychże  jednostek OSP, które będą mogły funkcjonować wyłącznie na zasadach określonych w Prawie o stowarzyszeniach, jak wiele innych organizacji o różnorodnych celach i rozmaitych zainteresowaniach. To spowoduje ogromny spadek sił i zasobów OSP w systemie ratowniczym. Obecnie na ponad 16 tysięcy OSP i prawie 700 tysięcy członków w Krajowym Systemie Ratowniczo-Gaśniczym funkcjonuje ponad 5 tysięcy jednostek, skupiając prawie 60 tysięcy strażaków ochotników. Pozbycie się tysięcy OSP w systemie budzi ogromne obawy, czy w sytuacjach klęsk żywiołowych, katastrof będziemy mogli skutecznie i szybko prowadzić działania ratownicze.

Projekt nie precyzuje, jakie kryteria muszą być spełnione przez OSP, aby zostały uznane JRG OSP. Rodzi się pytanie, czy gminy będą w stanie zabezpieczyć środki finansowe na spełnienie tych nieznanych standardów. Ustawa całkowicie pomija funkcjonowanie w przyszłości jednostek specjalistycznych OSP m.in. ratownictwa wodnego, górskiego, czy grup poszukiwawczych z psami.

Gmina bez bezpośredniego wpływu na działalność ratowniczą?

Nie przewidziano funkcji komendanta gminnego ochrony przeciwpożarowej oraz komendanta gminnego Związku OSP RP, eliminując w ten sposób bezpośredni wpływ na działalność ratowniczą prowadzoną przez OSP władz gminy oraz przedstawicieli OSP działających na terenie gminy. Gminy utracą swobodę kształtowania sposobu realizacji zadań własnych w zakresie zapewnienia porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej określonych przez ustawę o samorządzie gminnym.

Artykuł 3 zawiera zamknięty katalog zadań ochotniczej straży pożarnej, co powoduje duże ograniczenie w ich działalności oraz stawia wątpliwości o możliwości niewypełniania przez OSP wszystkich zadań zawartych w wyżej wzmiankowanym katalogu.

Ogranicza się swobodę tworzenia statutu przez samą jednostkę OSP i rozszerza obowiązek jego uzgodnienia z komendantem powiatowym, miejskim PSP, wprowadza się obowiązek zatwierdzania statutu OSP przez radę gminy. Niezatwierdzenie statutu OSP przez radę gminy skutkować będzie brakiem podstaw dla funkcjonowania OSP w rozumieniu ustawy o ochotniczej straży pożarnej. Ponadto przekazuje się ścisłą kontrolę i nadzór nad OSP odpowiednio właściwemu wojewodzie i komendantowi wojewódzkiemu PSP. Taki stan spowoduje, że OSP utracą samodzielność, dobrowolność, niezależność, co jest sprzeczne z istotą stowarzyszenia zawartą w ustawie Prawo o stowarzyszeniach.

Projekt ustawy przekreśla ponad 150-letnią historię strażaków ochotników.  Członkowie nowych JRG OSP będą mogli posługiwać się nazwą „ratowników OSP’’ i będzie im tylko przysługiwało umundurowanie specjalne, środki ochrony osobistej ujednolicone z umundurowaniem PSP. Brak jest regulacji dotyczących umundurowania wyjściowego i galowego członków OSP, co oznacza, że członkowie OSP nie będą mieli do niego prawa. Takie podejście rozbija długoletnie tradycje i ceremoniał strażacki.

Większy zakres obowiązków po stronie samorządu

Projekt ustawy rozszerza zakres obowiązków gminy w utrzymaniu OSP, którym  gmina może nie podołać w stosunku do części swoich OSP, co spowoduje że jednostki te nie będą mogły funkcjonować jako jednostki ochrony przeciwpożarowej. Jednocześnie ograniczono decyzyjność potencjalnych podmiotów uprawnionych do przekazywania środków na rzecz OSP, ponieważ minister właściwy do spraw wewnętrznych corocznie określać ma w drodze rozporządzenia wysokość środków finansowych i ich podział na zapewnienie wyłącznie zdolności i gotowości operacyjnej JRG OSP oraz wykonywania zadań na rzecz ochrony ludności. Brak zapisu o bezpłatnym szkoleniu ratowników, jak i nowe wymogi wobec ratowników OSP w zakresie związanym z bezpieczeństwem i higieną służby wskazują, iż kosztami tymi mogą być obciążone gminy.

Dokument określa możliwości wykorzystania odpłatnego nieruchomości, środków transportu, urządzeń i sprzętu będącego w posiadaniu OSP w zakresie ustalonym z właściwą gminą, a środki uzyskane z tego tytułu mogą być wykorzystane tylko z wyłącznym przeznaczeniem na rzecz JRG OSP. Projekt ustawy zobowiązuje OSP do prowadzenia ewidencji majątku, ale może powierzyć ewidencjonowanie majątku na podstawie umowy gminie. W przypadku likwidacji OSP majątek stanowiący wyposażenie przeznaczone na potrzeby prowadzenia działań ratowniczych przechodzi na własność gminy, a po uzyskaniu opinii właściwego powiatowego, miejskiego komendanta PSP przekazywany jest jednostce ochrony przeciwpożarowej. Tak więc projekt ustawy przekazuje wiele nowych obowiązków gminom bez zabezpieczenia finansowego. Jednostki samorządu terytorialnego przeznaczają w skali roku na wyposażenie w sprzęt ratowniczy, umundurowanie i inne zakupy środki finansowe  wielokrotnie  przewyższające środki przekazywane z budżetu państwa na funkcjonowanie jednostek OSP. Środki z budżetu państwa są nawet mniejsze od wielkości podatku VAT zapłaconego przy zakupach. Dlatego uważamy, iż zapłacony podatek VAT powinien być zwracany podmiotom dokonującym zakupu sprzętu dla OSP.

W Polsce funkcjonuje obecnie 16 tys. OSP, zrzeszających ponad 690 tys. strażaków. W naszej gminie działają cztery jednostki OSP: Rudniki, Kościelec, Rędziny i Konin. (PW/ŚZGiP)

Wszystkie treści materiały oraz elementy graficzne umieszczone w tym serwisie są własnością Urzędu Gminy Rędziny.

Zawartość strony jest chroniona prawem autorskim, które przysługuje Urzędowi Gminy Rędziny.

Całość prezentowanej strony internetowej stanowi własność Urzędu Gminy Rędziny i jest utworem w rozumieniu ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. Nr 90, poz. 631).

Żadna jej część nie może być rozpowszechniana lub kopiowana w jakikolwiek sposób (elektroniczny, mechaniczny lub inny) bez pisemnej zgody Urzędu Gminy Rędziny.





Gmina Rędziny
Gmina Rędziny położona jest w powiecie częstochowskim, który stanowi część województwa śląskiego, na północnym krańcu Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej. Gmina ma charakter przemysłowo-rolniczy. Przeważający obszar zajmują gospodarstwa i działki rolne. Lasy porastają jedynie 1,7% jej powierzchni. Przez jej teren przebiegają trasa szybkiego ruchu DK-1 Warszawa-Katowice oraz droga krajowa DK-91 Częstochowa-Piotrków Trybunalski. Dobre skomunikowanie gminy wpływa pozytywnie na jej rozwój.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Redakcja oraz właściciel serwisu PowiatCzestochowski.pl nie ponosi żadnej odpowiedzialności za wypowiedzi i komentarze publikowane przez użytkowników oraz zastrzega sobie możliwość usunięcia lub edycji komentarzy zawierających treści znieważające lub powszechnie uważane za obelżywe. W momencie dodawania komentarza zapamiętywane zostają adres email oraz adres IP komentującego użytkownika (informacje te nie będa publikowane i wyświetlane).